THE REPUBLIC OF THE UNION OF MYANMAR, ISLAMIC RELIGIOUS AFFAIRS COUNCIL ( HQ )

PDF File မ်ား Download ျပဳလုပ္နည္း Youtube Link

ဝင္းေတြနဲ႔ တည္ခဲ့သည့္ မင္းေနျပည္(8-4-2016) ေၾကးမံုသတင္းစာ

(8.4.2016) ေၾကးမံုသတင္းစာ အခန္းဆက္ ေဆာင္းပါး

 

ဝင္းေတြနဲ႔ တည္ခဲ့သည့္ မင္းေနျပည္ (နတ္ေမာက္ထြန္းရွိန္)

သတင္းစာဆရာ စာေရးဆရာႀကီး နတ္ေမာက္ထြန္းရွိန္၏ ဝင္းေတြနဲ႔တည္ခဲ့သည့္ မင္းေနျပည္ စာအုပ္ကုိ စာဖတ္ပရိသတ္မ်ား ဖတ္႐ႈႏုိင္ရန္အတြက္ ေၾကးမုံမွ အပတ္စဥ္ အခန္းဆက္ေဖာ္ျပေပး လ်က္ရွိသည္။ (ေၾကးမုံ)

ယခင္အပတ္မွအဆက္
အရီးေတာင္းလက္ဖက္ အေၾကာ္ပြဲ႐ုံ တည္ရွိသည္။ ယင္းဝင္းႏွင့္ဆက္လ်က္ ေျမာက္ဘက္ဝင္းမွာ ဝါးတန္း သူေဌးဦးေက်ာ္ ဝင္းက်ယ္ႀကီးျဖစ္သည္။ သူေဌးဦးေက်ာ္အျဖစ္ လူသိမ်ားသည္။ သူေဌးဦးေက်ာ္တုိက္၏ ေျမာက္ ဘက္ ၂၉ လမ္း ေျမာက္ဘက္တြင္ ေရခ်ဳိကုန္သည္ ဦးေအးေမာင္၊ ေဒၚလွေမတုိ႔မွာ လူသိမ်ားသည္။ ဝါးတန္းရပ္ျဖစ္၍ ဝါးတန္းဦးေအးေမာင္ဟုလည္း လူသိမ်ားသည္။ 
ထီးတုိင္ေစ်းတုိက္တန္းႏွင့္ ေစ်းခ်ဳိေတာင္ဘက္ စည္ကားေသာေနရာျဖစ္သည္။၂၉ လမ္း ခ်မ္းေအးသာစံ အေနာက္ရပ္ကုိ ဝါးတန္းရပ္ဟု လူသိမ်ားသည္။ ေရွးအခါက ဝါးေဖာင္မ်ားဆုိက္ကပ္ရာ ဝါးကုန္သည္မ်ား ေရာင္းခ်ေနထုိင္ရာျဖစ္၍ ဝါးတန္းဟုတြင္သည္။ မႏၲေလးၿမိဳ႕တည္စဥ္က ဧရာဝတီေရႀကီးခ်ိန္ ေစ်းခ်ဳိနာရီစင္ထိ ျမစ္ေရမ်ားေရာက္ရွိသည္။ ဝါးတန္းရပ္တြင္ ဝါးတန္းကထိန္မွာ သက္တန္းရွည္လွေသာ ကထိန္ေတာ္အသင္းႀကီးျဖစ္သည္။ ႏွစ္ေပါင္း (၁ဝ၂)ႏွစ္ရွိၿပီး 
ေရွးအခါက ဝန္းတန္းကထိန္တြင္ နာမည္ႀကီး႐ုပ္ေသးပြဲမ်ား ထည့္သြင္းေလ့ရွိသည္။

ပင့္သာမင္းသမီးဝင္း
အကြက္(၅၉ဝ)မွာ ၂၈ လမ္းႏွင့္ ၂၉ လမ္းၾကား၊ ၈၄ လမ္းႏွင့္ ၈၅ လမ္းၾကားတည္ရွိၿပီး ဟာစီဝင္း(ေခၚ) ပင့္သာမင္းသမီးဝင္းျဖစ္သည္။ စီေကေကဝင္းဟုလည္း လူသိမ်ားသည္။ ေျမာက္ဘက္ျခမ္းမွာ ၂၈ လမ္းမွာ သံျဖဴတန္းျဖစ္သည္။ ေစ်းခ်ဳိ၏ ေတာင္ဘက္ျဖစ္သည္။ ပင့္သာမင္းသမီး ေနထုိင္ခဲ့ရာဝင္းမွာ ယခု ပရိယတၱိသာသနဟိတအသင္းဂိုေဒါင္ဝင္းျဖစ္သည္။ ၈၅ လမ္းႏွင့္ ၂၉ လမ္းေထာင့္တြင္ ယခင္က ျမန္မာ့လမ္းစဥ္သတင္းစာတုိက္တည္ရွိသည္။ ပိုင္ရွင္မွာ ျမန္မာ့လမ္းစဥ္ ဦးစိန္ဝင္းျဖစ္သည္။ ၈၅ လမ္းႏွင့္ ၈၄ လမ္းၾကား ၂၉ လမ္း ေျမာက္ဘက္ျခမ္းတြင္လည္း ယခင္က ဦးဘၿခံဳပံုႏွိပ္တုိက္ တည္ရွိသည္။

႐ံုေေတာ္ႀကီး
၈၄ လမ္း၊ ၂၉ လမ္းႏွင့္ ၂၈ လမ္းၾကားတြင္ အေနာက္ဘက္ျခမ္း၌ နန္ထင္ဝင္းရွိသည္။ နန္ထင္စားေသာက္ဆုိင္ ရွိခဲ့သျဖင့္ နန္ထင္ဝင္းတြင္သည္။ ၈၄ လမ္းေပၚတြင္ ရဲရင့္စာအုပ္တိုက္၊ ႐ံုေတာ္ႀကီး ဟိုတယ္တုိ႔မွာလည္း စစ္ႀကိဳေခတ္မွစ၍ နာမည္ထင္ရွားသည္။ ႐ံုေတာ္ႀကီးမွာ သီေပါမင္းလက္ထက္က ထီ႐ံုဖြင့္လွစ္ခဲ့ရာေနရာျဖစ္၍ ႐ံုေတာ္ႀကီးဟူ၍ တြင္ခဲ့သည္။ ၁၂၄ဝ ျပည့္ႏွစ္ တေပါင္းလတြင္ ေရႊၿမိဳ႕ေတာ္အတြင္း ထီ႐ံုမ်ားစတည္ၿပီး တစ္လလွ်င္ (၁ဝ)ႀကိမ္ ဖြင့္လွစ္ခဲ့သည္။ ေနာင္တြင္ ၄င္းထီ႐ံုမ်ားကို ပိတ္ပစ္လုိက္ရသည္။

ေစ်းခ်ဳိရပ္ကြက္
ခမ္းေအးသာစံ အေရွ႕၊ အေနာက္၊ အလယ္ ရပ္ကြက္မ်ားသည္ မႏၲေလးၿမိဳ႕၏ ေစ်းခ်ဳိေတာ္ႀကီး အေရွ႕၊ အေနာက္ဝန္းက်င္ပတ္လည္ ရပ္ကြက္မ်ားအျဖစ္ အကြက္က်က် ပါဝင္လ်က္ရွိၿပီး အေရာင္းအဝယ္လုပ္ငန္း ရပ္ကြက္မ်ားလည္းျဖစ္၏။ ခ်မ္းေအးသာစံဟူသည္ အေရာင္းအဝယ္ကုန္သည္မ်ား ေအးေအးခ်မ္းခ်မ္း ေနထုိင္ၾကရာ ရပ္ကြက္ဟု အဓိပၸာယ္ဖြင့္ဆုိႏုိင္သည္။ မင္းတုန္းမင္း ၿမိဳ႕တည္ၿပီး ရပ္ကြက္အမည္မ်ား သတ္မွတ္စဥ္ကပင္ ခ်မ္းေအးသာစံရပ္ကြက္အမည္ ပါဝင္သည္။ခ်မ္းေအးသာစံ အေနာက္ရပ္ကြက္မ်ားမွ အကြက္ (၅၉၉)၊ (၆ဝဝ)၊ (၆ဝ၁)တို႔သည္ အဆင့္ျမင့္ေစ်းခ်ဳိေတာ္အကြက္မ်ား ပါဝင္သည္။ မူလေစ်းခ်ဳိေတာ္ကို ၿမိဳ႕တည္စဥ္ကပင္ ယခုလက္ရွိ ေနရာအေရွ႕ဘက္၌ တည္ေဆာက္
ခဲ့ၿပီး မီးအႀကိမ္ႀကိမ္ေလာင္ခဲ့သျဖင့္ ၁၂၆၃ ခုႏွစ္မွစ၍(၁၂)႐ံုပါဝင္သည့္ ေစ်းခ်ဳိေတာ္ကို ေဆာက္လုပ္ ၍ ခုတြင္ ေစ်းခ်ဳိေတာ္ ဖြင့္လွစ္ခဲ့၏ နာရီစင္ႀကီးကိုလည္း ထုိႏွစ္၌ ဖြင့္လွစ္ခဲ့၏။ ၁၉၉၁ ခုႏွစ္တြင္(၁၂)႐ံုပါ ေစ်းခ်ဳိေတာ္ ေဟာင္းကို ေခတ္မီေလးထပ္ အဆင့္ျမင့္ေစ်းႀကိးအျဖစ္ ျပန္လည္တည္ေဆာက္ခဲ့ကာ ၁၉၉၄ ခုႏွစ္၊ ဇူလုိင္လ ၃၁ ရက္ေန႔တြင္ လက္ရွိအဆင့္ျမင့္ ေစ်းခ်ဳိေတာ္ႀကီးကို ဖြင့္လွစ္ခဲ့၏။

ဆင္က်ဳံးဗလီ၊ ရွင္ဥဂုတ္ဝင္း
ခ်မ္းေအးသာစံ အလယ္ရပ္ကြက္႐ံုးမွာ ၈၂ လမ္း၊ ၂၇ လမ္းႏွင့္ ၂၈ လမ္းၾကားရွိၿပီး အကြက္ (၈)ကြက္ရွိသည္။ အကြက္(၅၆၁)သည္ ၈၃ လမ္းႏွင့္ ၈၄ လမ္းၾကား၊ ၂၈ လမ္းႏွင့္ ၂၉ လမ္းၾကားျဖစ္ၿပီးလိႈင္တက္ဝင္း၊ ေတာင္ဆင္က်ဳံး ဗလီဝင္းမ်ားပါဝင္သည္။ ေတာင္ဆင္က်ဳံဳးဗလီမွာ မင္းတုန္းမင္းလက္ထက္ကတည္းက တည္ေဆာက္ခဲ့ေသာ ဗလီမ်ားတြင္ ပါဝင္သည္။ မင္းတုန္းမင္းလက္ထက္
ဆင္က်ံဳးအမႈထမ္းမ်ားေနထုိင္ခဲ့ရာ ေနရာျဖစ္သျဖင့္ ဆင္က်ံဳးဝင္းဟု အမည္တြင္ခဲ့သည္။
မင္းတုန္းမင္းလက္ထက္တြင္ ေသြးေသာက္ႀကီးေက်ာ္စြာတုိ႔ ေနထုိင္
ခဲ့ရာဝင္းျဖစ္ေၾကာင္း အစဥ္အလာမွတ္သားခဲ့ၾကသည္။ ၈၄လမ္းအေရွ႕ဘက္ ဝင္းက်ယ္ႀကီးမ်ားျဖစ္ရာ ရွင္ဥပဂုတ္ဝင္းလည္းပါဝင္သည္။ ေရွးယခင္က ေဆးဆုိးပန္း႐ိုက္လုပ္ငန္းမ်ားရွိသျဖင့္ ေဆးဆုိးဝင္းဟုလည္းတြင္ခဲ့သည္။ ယခုရွင္ဥပဂုတၱမေထရ္ကိန္းဝပ္ရာ ဓမၼာ႐ံုလည္းတည္ရွိသည္။ ရွင္ဥပဂုတၱပူဇနိအသင္းကို ၁၂၇၁ ခုႏွစ္တြင္ ဖြဲ႕စည္းခဲ့သည္။ က်ားဦးဘာဘာမူလအဖြဲ႕က တည္ေထာင္
ခဲ့ေၾကာင္း မွတ္သားရသည္။ ႏွစ္စဥ္ ဧရာဝတီျမစ္မရမ္းၿခံဆိပ္ကမ္းမွ ရွင္ဥပဂုတၱမေထရ္ ေရေမွ်ာပူေဇာ္ပြဲ က်င္းပခဲ့ရာ(၉၁)ႀကိမ္ရွိၿပီျဖစ္သည္။ ရွင္ဥပဂုတၱမေထရ္ ေရေမွ်ာပူေဇာ္ပြဲမွာ တန္ေဆာင္မုန္းလျပည့္ေက်ာ္ ၈ ရက္ေန႔ လွည္းတန္းမ်ားျဖင့္ စည္ကားစြာ ပင့္ေဆာင္ေရေမွ်ာ့သည့္ ဘုရားပြဲျဖစ္သည္။ မႏၲေလးၿမိဳ႕လယ္မွ ႐ိုးရာပြဲတစ္ပြဲျဖစ္သည္။ ၂၇-၂၈ လမ္းၾကား ခ်မ္းေအးသာစံၿမိဳ႕လယ္ ၈၃ လမ္းေပၚတြင္ ဖီးနစ္ျမန္မာ့႐ိုးရာလက္မႈအႏုပညာ ပစၥည္းအေရာင္းဆုိင္ တည္ရွိသည္။ ရွားပါးေရွးေဟာင္း ပစၥည္းမ်ားျပသေရာင္းခ်သည္။

ရွင္ဘုိ႔မယ္ဝင္း 
ခ်မ္းေအးသာစံ အလယ္အကြက္ အမွတ္(၅၈၆)၊ ၂၉ လမ္းႏွင့္ လမ္း ၃ဝ ၾကား၊ ၈၃ လမ္းႏွင့္ ၈၄ လမ္းၾကားျဖစ္သည္။ရွင္ဘုိ႕မယ္ဝင္းဟု လူသိမ်ားသည္။ ရွင္ဘုိ႔မယ္ဝင္းဘုရားတည္ရွိသျဖင့္ လူစည္ကားသည္။ အေရွ႕ေပါက္မွ ဝင္းတစ္ျခမ္းမွာ ပန္ခ်ီဝင္းဟုလည္းေခၚသည္။ ရွင္ဘုိ႔မယ္ဘုရားမွာ သကၠရာဇ္ ၇၉၂ ခုႏွစ္တြင္ အင္းဝ ေနျပည္ေတာ္မွ မိဖုရားႀကီး ေစာဘုိ႔မယ္(ေခၚ)ရွင္ဘုိ႔မယ္က ခတၱိယရြာဦးထိပ္၌ တည္ထားခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္ဟု မွတ္သားခဲ့ၾကသည္။ ၈၄လမ္း၏ အေနာက္ဘက္တြင္ ခတၱိယဝင္းရွိသည္။ မိဖုရားႀကီး ရွင္ဘို႔မယ္၏ ေနာက္ဆံုး
ၾကင္ရာေတာ္မွာ မိုးညႇင္းမင္းတရားႀကီး ျဖစ္သည္။ မိုးညႇင္းမင္းတရားႀကီးကလည္း မိဖုရားႀကီးရွင္ဘုိ႔မယ္ ဘုရားတည္ေသာ ၇၉၂ ခုႏွစ္တြင္ မိမိစခန္းခ်ရပ္ ေနထုိင္ခဲ့ဖူးေသာ စစ္ကိုင္းၿမိဳ႕ ထန္းေတာဥယ်ာဥ္၌ ရတနာေစတီ ဆင္မ်ားရွင္ဘုရား ေစတီေတာ္တည္ထားခဲ့သည္။

ဘုရားသံုးဆူဝင္း
အကြက္(၅၈၅) သည္ ၂၉လမ္း၊ လမ္း ၃ဝႏွင့္ ၈၃လမ္း၊ ၈၂ လမ္းၾကားတည္ရွိသည္။ ထင္ရွားသည့္ဝင္းမွာ ဘုရားသံုးဆူဝင္းျဖစ္သည္။ ဝင္းအတြင္း၌ ဘုရားသံုးဆူ တည္ရွိသည္။ ထုိင္း(ယိုးဒယား)အဆက္အႏြယ္မ်ား တည္ထားခဲ့သည္။ ဘုရားသံုးဆူကို ေမာင္ႏွမသံုးဦးက တည္ထားခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္ဟုလည္း အယံုအၾကည္ရွိၾကသည္။ ေစတီပံုစံမွာ ထုိင္းယဥ္ေက်းမႈႏွင့္ နီးစပ္သည္။ မႏၲေလးၿမိဳ႕၏ ဘုရားပြဲမ်ားတြင္ အေစာဆံုးက်င္းပေသာ ဘုရားပြဲျဖစ္၍ ဘုရားပြဲအစ ဘုရားသံုးဆူက၊ ဘုရားပြဲအဆံုး ဝါးခင္းကုန္းဟု အဆိုရွိသည္။ ဘုရားသံုးဆူဘုရားပြဲကို ႏွစ္စဥ္ သီတင္းကြၽတ္လဆန္း(၁ဝ)ရက္ေန႔တြင္ က်င္းပသည္။ ဘုရားသံုးဆူႏွင့္ ေနာက္ေက်ာမွဝင္းမွာ ရာမနတ္စင္ဝင္းျဖစ္သည္။ ယခုတိုင္ နတ္စင္ရွိသည္။ ထိုင္းအဆက္အႏြယ္မ်ား ေနထုိင္ခဲ့ရာ ေရွးကရပ္ကြက္မ်ားျဖစ္၍ ဘုိးဘိုးႀကီး၊ ရာမမင္း၊ မယ္သီတာ၊ ညီေတာ္လကၡဏ၊ ယႏုမာန္ေမ်ာက္႐ုပ္တုမ်ား နတ္စင္တြင္ထားရွိၿပီး သက္သက္လြတ္ကိုးကြယ္သည့္ ဓေလ့ျဖစ္သည္။ ေဒၚလွႀကီး သားသမီးမ်ားက အစဥ္အဆက္ ထိန္းသိမ္းေစာင့္ေရွာက္ခဲ့ၿပီး ယခု ေဒၚျမႏွင္း မိသားစုက ေစာင့္ေရွာက္ထားသည္။ အေရွ႕ဘက္တြင္ ေရစင္ဝင္းႏွင့္ 
ယခင္က ယုိးဒယားေစ်းေနရာျဖစ္သည္။ သကၠရာဇ္ ၁၁၂၉ ခုႏွစ္ ကုန္းေဘာင္ဆင္ျဖဴရွင္မင္း တရားႀကီး လက္ထက္ေတာ္က ယိုးဒယားမင္းႏွင့္တကြ ႏုိင္ငံအလံုးကုိ ရေတာ္မူသည္ျဖစ္၍ ယိုးဒယား(ထုိင္း)လူမ်ဳိး တစ္သိန္းေျခာက္ေထာင္တစ္ရာကို ရတနာပူရ အဝၿမိဳ႕ ေရာက္ေခၚေတာ္မူခဲ့ၿပီးလွ်င္ သင့္ရာအမႈေတာ္ကို ထမ္းရြက္ၾကေစရန္စီမံ၍ ေနရာရပ္ကြက္ ခ်ထားေပးခဲ့၏။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ိုးဒယားဇာတ္ေတာ္ႀကီးအမႈထမ္းတို႔မွာ ေရႊဖဝါးေတာ္ေအာက္တြင္ေနထုိင္၍ ထမ္းရြက္ၾကရသည္။ မႏၲေလးၿမိဳ႕ ရတနာပံု ဒုတိယနန္းစံမင္းတရားႀကီးဘုရား(သီေပါမင္း)လက္ထက္တြင္ ယိုးဒယားဇာတ္ေတာ္ႀကီးအမႈထမ္း လူ ၉၁ဦးတို႔မွာလယ္(၉၁)ပယ္စား သနားေတာ္ျမတ္ခံရသည္။ သို႔ျဖစ္၍ မႏၲေလးၿမိဳ႕တည္ေသာအခါ ယိုးဒယား(ထုိင္း)အစုအမႈထမ္းမ်ားလည္း ၿမိဳ႕တည္ရာ လုိက္ပါေနထုိင္ရာ အကြက္ခ်ထားေပးခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

အိုးဘုိဗလီဝင္း
ခ်မ္းေအးသာစံ အလယ္ရပ္ ၈၂လမ္း၊ ၈၃လမ္းႏွင့္ ၂၈လမ္း၊ ၂၉လမ္းၾကား အကြက္ (၁၉၂) မွာ အိုးဘိုဗလီဝင္း ျဖစ္သည္။ အိုးဘုိဗလီမွာ မင္းတုန္းမင္းလက္ထက္ တည္ေဆာက္ခဲ့ေသာ ေရွးအက်ဆံုး ဗလီႀကီးျဖစ္သည္။ အိုးဘုိေခၚျခင္းမွာ အိုးမ်ားျပဳလုပ္ၾကသျဖင့္ အိုးဖိုမွ အိုးဘိုတြင္ျခင္းျဖစ္သည္။ ေရွးက ကြၽန္းတုိင္ႀကီးမ်ား၊ ေက်ာက္သား ပန္းပုအႏုလက္ရာမ်ားျဖင့္ လွပခံ့ညားစြာ တည္ေဆာက္ခဲ့ျခင္းျဖစ္ရာ ၁၉၈၄ ခုႏွစ္ မီးေလာင္ခဲ့ရာ၌ ပ်က္စီးခဲ့သည္။ အိုးဘိုဗလီဒကာမွာ ပုဂံမင္း၊ မင္းတုန္းမင္းလက္ထက္ နန္းေတာ္၊ အိမ္ေတာ္သုိ႔ ပ်က္စီးခဲ့သည္။ 
အိုးဘုိဗလီ ဒကာမွာ ပုဂံမင္း၊ မင္းတုန္းမင္းလက္ထက္ နန္းေတာ္၊ အိမ္ေတာ္သို႔ ပိုးခ်ည္သြင္းသူ ကုန္သည္ေခါင္းဦးခ်ိန္ျဖစ္သည္။ သူတစ္ဦးတည္း ေဆာက္လုပ္
လွဴဒါန္းသည္။ မင္းတုန္းမင္းနန္းတက္ၿပီး ၁၂၂၁ ခု၊ တေပါင္းလဆန္း (၁၂)ရက္ေန႔ ေဆာက္လုပ္သည္။ ေနာက္ပိုင္း၌ ဟာဂ်ီဦးျမစ္က ျပဳျပင္တည္ေဆာက္ခဲ့၏။

ေျမာက္ဆင္က်ဳံးဗလီဝင္း
အကြက္ ၉၅၉၈)မွာလည္း ေျမာက္ဆင္က်ဳံးဗလီဝင္း ျဖစ္သည္။ ဘုရင့္လက္ထက္ ဆင္က်ဳံးအမႈထမ္းမ်ား ေနထုိင္ခဲ့ၾကသည္။ ေရွးအခါက ၂၉ လမ္း တစ္ဝိုက္ ျမစ္ေရလွ်ံတက္လာေသာအခါ ဆင္ေတြ က်ဳံးသြင္းေရခ်ဳိးၾကသည္ဟုလည္း အစဥ္အဆက္ မွတ္သားခဲ့ၾကသူမ်ား ေျပာၾကသည္။ ဆင္က်ဳံးရပ္သည္ ဆင္က်ဳံးသြင္းရာ လည္းျဖစ္ေၾကာင္း မွတ္သားရသည္။ ေနာင္တြင္ ဖို႔ေျမ မ်ားျဖင့္ ေျမသားညီေအာင္ တည္ေဆာက္ခဲ့ၾကသည္။ ထုိဝင္းထဲတြင္ ရွမ္းခ်ယ္ရီဆုိင္ရွိသျဖင့္ ရွမ္းခ်ယ္ရီဝင္း၊ ေမမံဝင္းဟုလည္း ေခၚၾကေသးသည္။

ဆင္ဝင္း
ခ်မ္းေအးသာစံအလယ္ရပ္ အကြက္(၅၉၇)မွာ ၈၂ လမ္း၊ ၈၃ လမ္းႏွင့္ ၂၈ လမ္း၊ ၂၇ လမ္းၾကားတည္ရွိၿပီး ရွိအာဗလီဝင္းဟု ေခၚဆုိသည္။ ေရွးက ဆင္ဝင္းဟုလည္း ေခၚဆုိသည္။ ျမန္မာမင္းလက္ထက္တြင္ ဆင္မင္းဝန္ ေထာက္၊ ဆင္မင္းနာခံ၊ ဆင္မင္းစာေရးႀကီး၊ ဆင္မင္းေနာက္ေတာ္ထုိင္၊ ဆင္မင္းေပ်ာ္ဘြယ္စသည့္ ဆင္မႈထမ္းမ်ားခန္႔ထားၿပီး လစာေတာ္၊ ေငြေတာ္၊ စပါးေတာ္မ်ား ခ်ီးျမႇင့္သည္။ ဆင္မင္းဝန္ေထာက္တို႔မွာ လစာ ၂ဝဝ က်ပ္ရသည္။ မဂၤလာအိမ္ေတာ္ပါ ဆင္ေတာ္ဦးစီးမွာ လစာ (၃ဝဝ)ရသည္။ ဆင္မ်ားထားရွိရာ ရပ္ကြက္ျဖစ္၍ ဆင္ဝင္းဟုလည္း ေခၚဆုိသည္။ ေနာက္ပိုင္း ရွီအာဗလီဝင္းဟု အသိမ်ားသည္။ အကြက္(၆ဝ၂)မွာ ၂၆ လမ္း၊ ၂၇ လမ္းၾကားႏွင့္ ၈၃ လမ္း၊ ၈၄ လမ္းၾကားျဖစ္သည္။ ေစ်းခ်ဳိေတာ္ အေရွ႕ဘက္ျဖစ္သည္။ ငါးပိတန္းလက်္ားဟု ေခၚၾက
သည္။ ၿမိဳ႕တည္ခ်ိန္ ေရွးအခါက ေစ်းႀကိဳေတာ္ေနရာဟု လူသိမ်ားသည္။ ၄င္းဝင္းမ်ားမွာ ပတ္လည္တုိက္တန္းမ်ား တည္ေဆာက္ေနထုိင္ၾကသျဖင့္ တုိက္တန္းဝင္းဟုလည္း ေခၚဆိုၾကသည္။
၂၆ လမ္းႏွင့္ ၂၇ လမ္းၾကား၊ ၈၂ လမ္းႏွင့္ 
၈၃ လမ္းၾကားမွာ တိုက္တန္းဗလီဝင္း ျဖစ္သည္။

ၿမိဳ႕ဝန္မင္း
အကြက္(၆ဝ၃) အေရွ႕ျခမ္းဝင္းႀကီးမွာ ယခု ကားႀကီးဝင္းဟု လူသိမ်ားသည္။ မန္းၿမိဳ႕ဗဟိုခရီးသည္ပို႔ေဆာင္ေရးစခန္း ကားဂိတ္ေပါင္းစုံႏွင့္ ''ခ်မ္းေအးသာစံ'' 
ဟိုတယ္ ဖြင့္လွစ္ထားသည္။ ၁၉၉၂ ခုႏွစ္ ေဖေဖာ္ဝါရီ ၁၂ ရက္က တည္ေဆာက္ဖြင့္လွစ္ခဲ့ရာ ကားႀကီးဝင္းျဖစ္၏။ ေရွးအခါက ၿမိဳ႕ဝန္မင္း ဦးသာအုိး၏ဝင္းဟု မွတ္သားရသည္။ ဝင္းအတြင္း အေရွ႕ေတာင္ေထာင့္တြင္ ေျမေပါက္
ေစတီတစ္ဆူ ယခုတုိင္ရွိသည္။ အေရွ႕ဘက္မုခ္ေပါက္ျဖင့္ တည္ထားသည္။ ယခင္တိုက္တန္းဝင္းဟုလည္း ေခၚသည္။ ၿမိဳ႕ဝန္ဦးသာအုိး ေနထုိင္ခဲ့ၿပီး သူ၏ဇနီးငယ္ႏွင့္ မသကၤာသူ စေလဦးပုညအား အၿငိဳးျဖင့္ အက်ယ္ခ်ဳပ္ ထားခဲ့သည့္ေနရာလည္းျဖစ္သည္။ ၿမိဳ႕ဝန္မင္းဝင္းဟု အစဥ္အဆက္မွတ္သားခဲ့ၾကသည္။ ေနာက္ပိုင္းတြင္ မီးသတ္ဗိုလ္ ဦးေမာင္ေမာင္တို႔ မိဘေဆြမ်ဳိးမ်ား ေနထိုင္
ခဲ့ၾကဖူးေၾကာင္း မွတ္သားရသည္။

ဝက္မစြတ္ဝန္ေထာက္မင္းဝင္း
ခ်မ္းေအးသာစံ အေရွ႕ရပ္ကြက္မွာလည္း အကြက္ေပါင္း (၈)ကြက္ရွိသည္။ ဤရပ္ကြက္မ်ားမွာလည္း မႏၲေလးၿမိဳ႕တည္စဥ္ လူေနထူထပ္ေသာ ရပ္ကြက္မ်ားျဖစ္သည္။ လူမ်ဳိးစုံလည္းေနထုိင္ရန္ ခ်ထားေပးသည္။ မင္းတုန္းမင္းႀကီးသည္ ဘာသာေပါင္းစုံကိုလည္း ခ်ီးျမႇင့္ေပးသနားသည္။ ခ်မ္းေအးသာစံအေရွ႕အကြက္ (၅၈၃)မွာ ဝက္မစြတ္ဝန္ ေထာက္ မင္းဝင္းဟု မွတ္သားရသည္။ လမ္း ၈ဝ၊ ၈၁လမ္းႏွင့္ ၂၉လမ္း၊ လမ္း ၃ဝ ၾကားရွိသည္။ ယခု အမွတ္ (၁၅) အထက (ယခင္ ဗုဒၶသာသနာႏုဂၢဟ အထက္တန္းေက်ာင္း) သမိုင္းဝင္ေက်ာင္းေတာ္ႀကီး
ျဖစ္သည္။ ဝက္မစြတ္ၿမိဳ႕စားမင္းႀကီး မင္းထင္မဟာစည္သူမွာ ကြယ္လြန္သူ စာေရးဆရာမႀကီး ေဒၚဒဂုန္ခင္ခင္ေလး၏ အဘိုးျဖစ္သည္။ ဝက္မစြတ္ဝင္းသည္ ေဟမာဇလရပ္တြင္လည္း ရွိေသးသည္ဟု မွတ္သားရသည္။ ဝက္မစြတ္ဝင္း၏ အေနာက္ဘက္ကပ္လ်က္ ယိုးဒယားေစ်းရွိခဲ့သည္။ ယိုုးဒယားေစ်း ရဲဌာနအတြင္း၌ ေဒၚဒဂုန္ခင္ခင္ေလးက အဘုိးကိုရည္စူး၍ ဓမၼာ႐ံုတည္ေဆာက္ခဲ့သည္။ ရပ္သူရပ္သားမ်ား ဥပုသ္သီတင္းသီလေဆာက္တည္ရန္ျဖစ္သည္။ ကြယ္လြန္သူ ဝက္မစြတ္ၿမိဳ႕စားမင္းႀကီး မင္းထင္ မဟာစည္သူႏွင့္ သမီး ခင္ခင္လတ္ႀကီးတို႔ ေကာင္းမႈဟူ၍ ဆိုင္းဘုတ္ ေရးထုိုးခဲ့သည္။ ယခု ရဲစခန္းအေရွ႕ေထာင့္၌ ဓမၼာ႐ံုတည္ေဆာက္ထားရာ က်ဳံးအတြင္းမွ ေပၚေတာ္မူ ဘုရားတည္ ထားကိုးကြယ္ၾကသျဖင့္ က်ဳံးေပၚေတာ္မူ ဘုရားဓမၼာ႐ံုဟုလည္း ေခၚဆိုၾကသည္။

ဆက္လက္ေဖာ္ျပပါမည္။